Crystal Palace
Sân vận động Mestalla, với hơn một thế kỷ tồn tại, là biểu tượng không thể thay thế của bóng đá thành phố Valencia. Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử và sự kiện quan trọng, Mestalla luôn là trái tim sôi động của câu lạc bộ Valencia CF cũng như điểm đến quen thuộc của người hâm mộ bóng đá Tây Ban Nha. Từ những ngày đầu khởi công nhỏ bé với sức chứa khiêm tốn đến những lần cải tạo mở rộng, nơi đây đã chứng kiến hàng loạt những khoảnh khắc vinh quang và những thử thách khó quên, góp phần tạo nên bản sắc đặc trưng cho khu vực và nền thể thao quốc gia.
Khởi đầu vào năm 1923, sân vận động Mestalla được xây dựng để đáp ứng nhu cầu phát triển của Valencia CF, khi mà sân cũ không còn phù hợp cho sự lớn mạnh của đội bóng. Lấy tên từ con kênh thủy lợi lịch sử chảy qua vùng đất này, Mestalla xuất hiện lần đầu với sức chứa khoảng 17.000 chỗ ngồi cùng thiết kế chủ yếu bằng gỗ và bê tông đơn giản. Chỉ sau vài năm, sức chứa được tăng lên 25.000 chỗ nhằm đón nhận lượng cổ động viên ngày càng đông đảo và nhiệt huyết tại các trận cầu của câu lạc bộ.
Giai đoạn nội chiến Tây Ban Nha từ năm 1936 đến 1939 để lại dấu ấn sâu đậm trên Mestalla khi sân bị biến thành trại tập trung và kho chứa hàng hóa, khiến cơ sở vật chất bị tàn phá nặng nề. Sau thời kỳ chiến tranh, sân vận động chỉ còn là đống hoang tàn với hệ thống khán đài đổ nát. Song sự quyết tâm tái thiết nhanh chóng đã giúp Mestalla hồi sinh mạnh mẽ trong thập niên 1950 thông qua dự án “Gran Mestalla”, nâng sức chứa lên tới 60.000 chỗ ngồi – đánh dấu thời kỳ phát triển rực rỡ cho Valencia CF và sân nhà của họ.
Tháng 10 năm 1957, thiên tai lũ lụt do sông Turia vỡ bờ gây thiệt hại nghiêm trọng cho sân vận động một lần nữa. Tuy nhiên, giống như hồi phục sau chiến tranh, Mestalla đã được sửa chữa triệt để và trang bị thêm hệ thống chiếu sáng hiện đại, chính thức hoạt động trở lại vào dịp lễ hội Fallas năm 1959 với diện mạo mới mẻ hơn.
Mô hình của dự án Gran Mestalla
Những năm 1960 đến 1990 là thời kỳ hiện đại hóa quan trọng dành cho Mestalla. Năm 1969, sân được đổi tên thành Estadio Luis Casanova nhằm vinh danh chủ tịch có công lớn trong việc mở rộng và phát triển sân bóng. Tuy nhiên đến năm 1994, theo đề nghị của chính ông Luis Casanova, tên gọi cổ điển “Mestalla” đã được trả lại để giữ gìn truyền thống lâu đời gắn bó với người hâm mộ. Trong thập niên này, các cải tiến kỹ thuật như lắp ghế ngồi hoàn chỉnh thay thế khu vực đứng cũng đã được thực hiện nhằm tăng tính an toàn và thoải mái cho khán giả.
Đặc biệt nổi bật là kiến trúc khán đài phía Bắc có độ dốc gần như thẳng đứng tạo ra một “bức tường người” độc đáo khiến bất kỳ đội khách nào cũng phải dè chừng khi đối mặt với bầu không khí cuồng nhiệt nơi đây. Kiểu thiết kế này không chỉ mang lại cảm giác mạnh về mặt thị giác mà còn góp phần tạo nên hiệu ứng âm thanh vang vọng đầy áp lực lên đối thủ.
Bức tường người tại Mestalla
Mestalla còn là địa điểm tổ chức nhiều sự kiện bóng đá lớn mang tầm quốc tế. Từ lần đầu tiên đội tuyển quốc gia Tây Ban Nha thi đấu tại đây năm 1925, sân liên tục ghi dấu qua các giải đấu hàng đầu như FIFA World Cup 1982 khi tiếp đón các trận đấu vòng bảng với sự góp mặt của Tây Ban Nha, Honduras, Nam Tư và Bắc Ireland. Đến Thế vận hội Mùa hè Barcelona 1992, Mestalla cũng được chọn làm nơi diễn ra các trận đấu vòng loại U23 Tây Ban Nha trên con đường giành huy chương vàng danh giá.
Bầu không khí trận Chung kết Cúp Nhà vua 2011
Ngoài ra, Mestalla còn tổ chức tổng cộng 10 trận chung kết Cúp Nhà vua Tây Ban Nha (Copa del Rey), bao gồm bốn lần diễn ra những trận El Clásico kinh điển giữa Real Madrid và Barcelona vào các năm 1936, 1990, 2011 và 2014 – minh chứng rõ nét vai trò quan trọng của sân trong nền bóng đá xứ sở bò tót.
Bước sang thế kỷ XXI, bên cạnh việc duy trì nâng cấp phù hợp tiêu chuẩn UEFA, Valencia CF đã chủ trương xây dựng một sân vận động mới toanh mang tên Nou Mestalla với quy mô sức chứa dự kiến hơn 70.000 chỗ ngồi. Khởi công từ năm 2007 nhưng do khó khăn tài chính kéo dài khiến dự án này trì trệ trong nhiều năm trở thành một biểu tượng “công trình ma” đầy tiếc nuối đối với người hâm mộ.
Nou Mestalla vẫn đang trong quá trình thi công
Tuy nhiên mới đây vào ngày 10 tháng 1 năm 2025, công tác thi công Nou Mestalla chính thức được nối lại với mục tiêu hoàn thiện trước mùa giải La Liga 2027-28. Khi ấy, Valencia CF sẽ chuyển sang cuộc sống mới tại khu tổ hợp hiện đại này nhưng tinh thần lịch sử mà Mestalla cũ lưu giữ chắc chắn vẫn mãi trường tồn trong lòng người yêu bóng đá thành phố.
Mestalla đã đi sâu vào văn hóa và kí ức của Tây Ban Nha
Không chỉ là nơi tổ chức các trận đấu sôi động thuộc La Liga hay giải quốc tế mà còn là biểu tượng văn hóa gắn bó mật thiết với lịch sử đô thị Valencia nhờ vị trí độc đáo bên cạnh dòng kênh nước cổ kính. Sân vận động Mestalla đại diện cho sự bền bỉ kiên cường vượt qua thử thách thời gian đồng thời giữ vững bản sắc riêng biệt trong lòng giới mộ điệu bóng đá Tây Ban Nha suốt hơn một thế kỷ qua.
