Crystal Palace
ATP Finals từng được xem là một điểm tựa vững chắc cho thế hệ tay vợt sinh những năm 1990 – nhóm cầu thủ luôn bị chèn ép giữa sự thống trị của bộ ba huyền thoại Roger Federer, Rafael Nadal và Novak Djokovic cùng với sức trẻ bùng nổ của các ngôi sao mới như Carlos Alcaraz và Jannik Sinner. Tuy nhiên, bước sang mùa giải 2025, cánh cửa dành cho thế hệ 9X đang dần khép lại khi chỉ còn mỗi Alexander Zverev đại diện xuất sắc nhất góp mặt tại giải đấu danh giá này. Trong khi đó, những tên tuổi nổi bật khác như Daniil Medvedev hay Stefanos Tsitsipas đều không thể duy trì phong độ và vị trí để tranh tài ở Turin.
Một thống kê khiến nhiều người phải suy ngẫm: trong tổng số 35 danh hiệu Grand Slam gần đây nhất, đã có tới 33 lần chiến thắng thuộc về năm tay vợt gồm Sinner, Alcaraz cùng ba tượng đài Federer, Nadal và Djokovic – người hiện đã 38 tuổi. Hai danh hiệu còn lại thuộc về Medvedev và Dominic Thiem – nhà vô địch vừa mới chia tay sự nghiệp thi đấu chuyên nghiệp ở tuổi 30 vào năm ngoái.
Medvedev và Thiem là những tay vợt hiếm hoi sinh trong thập niên 1990 từng đăng quang Grand Slam. Riêng Zverev, sinh năm 1997, tuy đã ba lần lọt vào chung kết Grand Slam nhưng vẫn chưa thể chạm đến chức vô địch. Bên cạnh anh còn có Taylor Fritz (1997) và Alex de Minaur (1999) cũng góp mặt tại ATP Finals năm nay, nhưng cả hai chưa từng tạo nên kỳ vọng lớn như Zverev hay Medvedev và Tsitsipas khi họ bắt đầu sự nghiệp trên ATP Tour.
Zverev từng nhiều lần biến ATP Finals thành “sân khấu riêng” khi góp mặt liên tục và giành chức vô địch hai lần vào các năm 2018 và 2021. Kể từ 2017 đến nay, anh chỉ vắng mặt hai mùa giải do chấn thương (2022-2023). Trong khi đó, Tsitsipas từng đăng quang ở giải đấu này năm 2019 và Medvedev cũng vô địch năm 2020. Song năm nay là lần đầu tiên kể từ 2019, Medvedev không đủ điểm dự giải, chỉ giữ hy vọng nhờ phong độ khởi sắc giai đoạn cuối mùa. Tsitsipas thì vật lộn với các chấn thương kéo dài suốt năm và gần như không còn cơ hội góp mặt.
Sau thất bại trước Sinner ở chung kết Australian Open tháng Giêng vừa qua, Zverev trải qua giai đoạn sa sút rõ nét khi bị loại ngay vòng đầu Wimbledon. Anh thừa nhận bản thân cảm thấy “rất cô đơn” và mất đi niềm vui trong thi đấu. Tại US Open, Zverev chia sẻ mình đã tìm đến chuyên gia tâm lý nhằm kiểm soát cảm xúc và cân bằng tâm trạng trước áp lực thành tích.
Zverev từng hai lần vô địch ATP Finals nhưng đối diện nhiều thách thức năm nay
Dù từng được Nadal mời sang học viện để tập luyện và nhận lời khuyên không nên thu mình vào những thời điểm quyết định, Zverev vẫn chưa thể thoát khỏi khoảng cách lớn so với nhóm dẫn đầu. Trận thua áp đảo trước Sinner ngay trước thềm ATP Finals cùng chấn thương cổ chân cho thấy thực trạng khó khăn hiện tại của anh. Trên bảng xếp hạng ATP hiện nay, Zverev kém Alcaraz hơn tới trên 5.500 điểm – con số phản ánh rõ ràng về sự chênh lệch đẳng cấp giữa họ.
Zverev, Tsitsipas hay Medvedev đều sở hữu sự nghiệp khiến nhiều tay vợt thèm muốn với những danh hiệu lớn và vị trí cao trên bảng xếp hạng thế giới. Họ từng buộc ATP Tour phải thay đổi cách chơi bởi lối đánh vừa mạnh mẽ vừa chắc chắn độc đáo. Tuy nhiên, sự trỗi dậy của các tài năng trẻ như Sinner và Alcaraz đã khiến nhóm này bị bỏ lại phía sau quá xa.
Novak Djokovic vẫn duy trì được vị thế hàng đầu phần nào nhờ biết điều chỉnh lối chơi để thích nghi với phong cách tấn công quyết liệt mà các tay vợt trẻ thể hiện – điều mà Medvedev và Zverev chưa làm được hiệu quả. Andrey Rublev – người từng nhiều lần dự ATP Finals – cũng vắng bóng mùa này. Tay vợt Nga thừa nhận anh hoặc sẽ tiếp tục bị bỏ lại trong top 20 hoặc phải thay đổi triệt để để mở ra cơ hội mới cho bản thân. Tương tự là Tsitsipas, Zverev, Fritz cùng Casper Ruud – đại diện cuối cùng của thập niên 90 – đều có cùng suy nghĩ xuyên suốt mùa giải.
Điều trớ trêu là Rublev, Zverev và Medvedev từng góp mặt tại Next Gen ATP Finals năm 2017 – giải đấu dành cho những tay vợt dưới 21 tuổi xuất sắc nhất trong năm được coi là tương lai sáng của quần vợt nam thế giới. Tuy nhiên sau tám năm, sự kiện ấy giờ đây trở thành ký ức buồn của một giấc mơ dang dở. Tsitsipas dù chỉ là dự bị lúc đó nhưng được ca ngợi nhờ phong cách tấn công phóng khoáng cùng cú trái một tay đẹp mắt hơn cả Medvedev và Zverev.
Tay vợt Hy Lạp đã ghi dấu với hai lần vào chung kết Grand Slam và sở hữu 12 danh hiệu cá nhân song năm 2025 chứng kiến sự sa sút đáng kể. Dù có những dấu hiệu hồi phục ngắn ngủi với chức vô địch ATP 500 Dubai sau khi thay đổi cây vợt mới, chấn thương lưng tái phát khiến anh kết thúc mùa giải với thứ hạng thấp nhất kể từ năm 2017. Những trận chung kết Grand Slam thua Djokovic tại Roland Garros năm 2021 hay Australian Open năm 2023 giờ đây dường như thuộc về quá khứ xa xôi.
ATP Finals từng được xem như là ‘nơi trú ngụ’ cuối cùng dành cho thế hệ nằm giữa hai kỷ nguyên vàng son của quần vợt nam thế giới. Tuy nhiên giờ đây ngay cả điều đó cũng không còn nữa. Zverev – người sống sót cuối cùng của thế hệ này – dù thắng trận mở màn trước Ben Shelton vẫn chưa cho thấy khả năng tranh chấp sòng phẳng với Alcaraz hay Sinner – hai gương mặt tiêu biểu nổi bật của lứa kế tiếp.
Thế hệ từng được gọi là “Next Gen” giờ đây có thể được nhìn nhận như “Nearly Gen” – thế hệ gần thành công nhưng chưa thể vượt qua rào cản để thống trị sân chơi đỉnh cao.
