Bóng đá Việt Nam đang nỗ lực bơi ra biển lớn để khẳng định vị thế trên bản đồ bóng đá châu Á. Trước đây, Đông Nam Á được xem là khu vực còn nhiều hạn chế trong môn thể thao vua, và khối ASEAN cũng bị đánh giá thấp về mặt chuyên môn so với các nền bóng đá phát triển. Tuy nhiên, những bước tiến của các câu lạc bộ Việt Nam tại đấu trường châu lục đã dần thay đổi nhận thức đó, dù vẫn còn rất nhiều thử thách phía trước. Việc cải thiện thành tích trên sân chơi quốc tế đồng thời giúp nâng tầm uy tín cho V-League và nền bóng đá chuyên nghiệp nước nhà.
Trong lịch sử phát triển gần ba thập kỷ của V-League, một số đội bóng đại diện Việt Nam từng để lại dấu ấn ở các giải đấu cấp châu Á. Điển hình là câu lạc bộ B.Bình Dương (tiền thân của Becamex Bình Dương và hiện nay là Becamex Thành phố Hồ Chí Minh) với thành tích vào bán kết AFC Cup năm 2009 – giải đấu từng được coi như phiên bản tiền thân của AFC Champions League cấp độ hai. Đội bóng này cũng góp mặt tại AFC Champions League Elite mùa giải 2016, nơi họ gặp phải các đối thủ mạnh đến từ Nhật Bản, Hàn Quốc và Trung Quốc. Ngoài ra, Hà Nội FC cũng ghi dấu qua việc đạt đến chung kết Liên khu vực Đông Nam Á – Đông Á tại AFC Champions League Two năm 2019.
Dù vậy, nếu so sánh với Thai Premier League – nền bóng đá hàng đầu khu vực Đông Nam Á – thì thành tích của V-League vẫn còn khá khiêm tốn. Trong suốt 26 năm hình thành và phát triển, B.Bình Dương vẫn là đại diện có thành tích xuất sắc nhất khi lọt vào bán kết giải đấu cấp CLB thứ hai của châu Á năm 2009. Còn Hà Nội FC chỉ tiến đến trận chung kết Liên khu vực mùa 2019 mà chưa thể vượt qua vòng bảng tại các giải đấu cao cấp hơn. Ở AFC Champions League Elite 2016, B.Bình Dương gây ấn tượng mạnh khi giành được điểm số trước các ông lớn như Jeonbuk Hyundai Motors từ Hàn Quốc với trận thắng 3-2 đáng nhớ. Đây cũng là lần đầu tiên một đội bóng Việt Nam có tới 4 điểm sau vòng bảng ở sân chơi này.
Để nâng cao vị thế của bóng đá Việt Nam trên đấu trường châu lục, các đội bóng cần tiếp tục cải thiện chất lượng thi đấu và chiến thuật. Ngay cả những câu lạc bộ giàu tham vọng như Hà Nội FC đã trải qua nhiều năm không ngừng cố gắng nhưng vẫn chưa thật sự tạo nên đột phá lớn. Hiện tại, cơ hội mới mở ra cho các đội như Nam Định và Công An Hà Nội (CAHN), những cái tên sẽ góp mặt không chỉ ở sân chơi quốc nội mà còn ở Giải vô địch các câu lạc bộ Đông Nam Á nhằm thử sức và tích lũy kinh nghiệm quốc tế.

Người quan sát: Bơi ra biển lớn – Ảnh 1.
Năm nay, Nam Định đã đẩy mạnh đầu tư cho lực lượng ngoại binh nhằm chuẩn bị tốt cho hành trình thi đấu ở cả sân chơi châu lục và khu vực. Sau thất bại chung cuộc 0-7 trước Sanfrecce Hiroshima (Nhật Bản) tại vòng 1/8 AFC Champions League Two mùa trước, đội bóng đất Thành Nam rõ ràng nhận thấy cái áo châu lục vẫn còn rộng với mình dù họ đang là một trong những đội bóng mạnh nhất trong nước với cú đúp vô địch liên tiếp tại V-League. Sự quyết tâm thay đổi càng được thể hiện rõ nét hơn trong mùa giải hiện tại.
Trong trận mở màn vòng bảng AFC Champions League Two vừa qua gặp Ratchaburi (Thái Lan), Nam Định đã trình diễn một bộ mặt mới mẻ khi chỉ có duy nhất Lý Công Hoàng Anh là cầu thủ thuần Việt xuất phát ngay từ đầu. Trong hiệp hai, huấn luyện viên Vũ Hồng Việt tung thêm hai ngoại binh nữa vào sân để hoàn chỉnh đội hình gần như toàn bộ gồm cầu thủ nước ngoài nhằm giành chiến thắng cách biệt 3-1 trên sân nhà Thiên Trường. Đây là khởi đầu thuận lợi hiếm hoi của một đội bóng Việt tại đấu trường này.
AFC đã tạo ra cơ chế mở hơn cho phép thi đấu với số lượng ngoại binh áp đảo trong một trận chính thức thuộc AFC Champions League Two. Điều này phản ánh rõ tham vọng của Nam Định trong việc vươn lên đỉnh cao châu lục nhưng đồng thời cũng đặt ra nhiều câu hỏi xoay quanh lợi ích lâu dài cho sự phát triển nội lực của bóng đá Việt Nam nói chung và hệ thống giải chuyên nghiệp nói riêng. Việc ưu tiên sử dụng hàng loạt ngoại binh đem lại hiệu quả tức thì nhưng dễ khiến tài năng trẻ nội địa bị lu mờ, ảnh hưởng đến tương lai lâu dài.
Xét trên quá trình phát triển của các câu lạc bộ như B.Bình Dương, Hà Nội FC hay hiện nay là Nam Định và CAHN, có thể thấy rằng sân chơi châu lục không dành cho những đội bóng thiếu tiềm lực tài chính hoặc đặt mục tiêu vừa phải. Các đại diện Việt Nam cần một cơ chế hỗ trợ đặc biệt từ ban tổ chức giải quốc nội cũng như Liên đoàn bóng đá Việt Nam để thích ứng và vươn lên trên trường quốc tế. Họ chính là sứ giả đại diện danh dự cho bóng đá nước nhà khi bước ra biển lớn.