Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo (AI) phát triển vượt bậc, CPU, từng bị lu mờ bởi sự thống trị của GPU, đang trở thành trung tâm mới trong ngành công nghệ. Các thiết kế chip truyền thống của một hãng lớn, tồn tại gần ba thập kỷ, giờ đây được các ông lớn như Meta và các tổ chức nghiên cứu AI đánh giá cao hơn bao giờ hết. Sự dịch chuyển này không chỉ làm thay đổi cách thức vận hành của hệ thống AI mà còn mở ra một cuộc cạnh tranh mới giữa CPU và GPU, đặc biệt là trong ứng dụng của các đại lý AI tự hành – yếu tố then chốt thúc đẩy nhu cầu về năng lực xử lý trung tâm.
Trước đây, GPU luôn đóng vai trò chủ đạo trong việc tăng tốc cho các mô hình AI lớn, nhờ vào khả năng tính toán song song vượt trội. Ngược lại, CPU được xem như bộ phận hỗ trợ điều phối, ít được quan tâm và thường bị xem nhẹ trong các trung tâm dữ liệu. Tuy nhiên, sự xuất hiện của đại lý AI tự hành đã làm thay đổi cục diện này. Khi AI không chỉ dừng lại ở mức độ trả lời mà còn phải thực thi nhiệm vụ một cách độc lập, kiến trúc tính toán cũng bắt đầu chuyển mình theo hướng cân bằng hơn giữa CPU và GPU.

CPU trong cuộc đua AI năm 2026
Tổng giám đốc của hãng chip đình đám đã nhấn mạnh rằng CPU không hề “chết” như nhiều người lầm tưởng mà ngược lại, nhu cầu về CPU đang tăng trưởng nhanh chóng cùng với làn sóng phát triển AI hiện nay. Một chuyên gia hàng đầu trong lĩnh vực bán dẫn cũng đồng tình rằng dù CPU luôn là thành phần không thể thiếu trong hệ sinh thái AI, nhưng hiện nay nhu cầu dành cho nó đang ở mức kỷ lục chưa từng có. Đây chính là dấu hiệu cho thấy sự tái cân bằng quyền lực giữa các loại bộ xử lý trên thị trường công nghệ.
Một minh chứng cụ thể cho xu hướng mới này chính là việc ông lớn chuyên sản xuất GPU vừa giới thiệu một hệ thống máy chủ hoàn toàn dựa trên CPU do chính họ phát triển mà không cần đến card đồ họa. Song song đó, một tập đoàn công nghệ nổi tiếng cũng đã đặt mua số lượng lớn CPU để phục vụ cho các mô hình đại lý AI tự động nhằm nâng cao hiệu quả nhắm mục tiêu quảng cáo và xử lý các tác vụ phức tạp khác.
Bên cạnh đó, hãng chip tên tuổi cũng vừa trình làng mẫu CPU mới với lời giới thiệu mạnh mẽ về hiệu suất dành riêng cho đại lý AI tự hành cùng khả năng tiết kiệm năng lượng vượt trội gấp đôi so với đối thủ. Điều đặc biệt là hãng này đang chuyển hướng từ việc chỉ cấp phép kiến trúc cho bên thứ ba sang trực tiếp thiết kế và bán chip hoàn chỉnh, tạo nên bước đột phá trong mô hình kinh doanh truyền thống.

Tổng giám đốc Rene Haas của Arm Holdings
Dự báo doanh thu của công ty này sẽ đạt mức tăng gấp năm lần lên khoảng 25 tỷ USD trong vòng 5 năm tới, vượt xa những dự đoán trước đó của các nhà phân tích thị trường. Phản ứng từ phía nhà đầu tư rất tích cực khi cổ phiếu tăng vọt hơn 16% ngay sau thông báo. Sự bùng nổ này phần lớn nhờ vào việc các công cụ lập trình thế hệ mới đang làm tăng nhanh nhu cầu sử dụng đại lý AI tự động với khả năng hoạt động liên tục và đa dạng ứng dụng.
Theo Giám đốc kỹ thuật một startup chuyên về chip cho biết, nhu cầu về CPU chuyên dụng đang gia tăng đáng kể khi người dùng ngày càng chạy nhiều ứng dụng tự động hóa với khối lượng dữ liệu khổng lồ cần xử lý suốt cả ngày. Đây là loại nhu cầu tính toán mới xuất hiện chỉ vài tháng gần đây và dự kiến sẽ tiếp tục mở rộng mạnh mẽ.
Trong góc nhìn của CEO hãng chip nổi bật, tốc độ xử lý token ở đại lý AI gấp 15 lần so với con người đang tạo áp lực lớn lên nguồn tài nguyên CPU trung tâm dữ liệu. Thị trường dành cho CPU tại các trung tâm dữ liệu được kỳ vọng sẽ đạt giá trị lên tới 100 tỷ USD mỗi năm trong vòng 5 năm tới – một con số chưa từng thấy trong lịch sử ngành công nghiệp này.

Cuộc đua công nghệ giữa Arm và Nvidia
Các khách hàng lớn như Meta và OpenAI đều khẳng định rằng sự phát triển nhanh chóng của AI tự trị đã tạo ra một cơn khát sức mạnh tính toán chưa từng có tiền lệ. Người đứng đầu cơ sở hạ tầng Meta chia sẻ rằng mục tiêu mang đến “siêu trí tuệ cá nhân” cho hàng tỷ người dùng chính là thách thức cực kỳ to lớn về mặt điện năng tiêu thụ và phần cứng nhưng quan trọng nhất vẫn là silicon – linh kiện thiết yếu không thể thiếu trong quá trình phát triển công nghệ này.
Phó chủ tịch khoa học một tập đoàn nghiên cứu AI hàng đầu cũng nhấn mạnh rằng chuyện vận hành hệ thống AI giờ đây không thể chỉ dựa vào một hay hai loại bộ xử lý đơn lẻ mà phải tối ưu hiệu suất tổng thể toàn bộ hệ sinh thái công nghệ. Dù GPU vẫn giữ vai trò quan trọng thì CPU đang chứng tỏ vị trí không thể thay thế để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng về sức mạnh xử lý.
Thực tế cuộc chơi hiện nay không còn là lựa chọn giữa GPU hay CPU mà nằm ở cách thức kết hợp chúng hiệu quả nhất nhằm đáp ứng sự tiến hóa nhanh chóng của ngành công nghiệp AI. Với kế hoạch sản xuất sắp tới từ nhà máy chế tác chip hàng đầu thế giới sẽ tung ra những đơn hàng đầu tiên trong vài tháng nữa, hãng kiến trúc chip này có cơ hội vàng để xác định lại vị trí trên bản đồ công nghệ toàn cầu.