Nhạc sĩ Phạm Tuyên, sinh năm 1930, là một trong những tên tuổi có ảnh hưởng lớn trong nền âm nhạc Việt Nam với hơn 700 sáng tác, trong đó nổi bật là khoảng 200 ca khúc dành cho thiếu nhi được đông đảo công chúng yêu mến. Ông từng đảm nhiệm chức Chủ tịch Hội Âm nhạc Hà Nội và đã để lại dấu ấn khó phai qua các tác phẩm mang tính biểu tượng như “Như có Bác trong ngày đại thắng”, “Đảng đã cho ta một mùa xuân” và “Chiếc đèn ông sao”. Mặc dù sức khỏe đã suy giảm khi bước vào gần tuổi 100, nhạc sĩ Phạm Tuyên vẫn luôn theo dõi sát sao các thông tin thời sự hàng ngày để cập nhật tin tức.
Gần đây, tại lễ trao giải Tinh hoa Việt, nhạc sĩ Phạm Tuyên vinh dự nhận giải thưởng Tinh hoa cống hiến – một danh hiệu cao quý không có đề cử mà được trao trực tiếp nhằm tri ân sự đóng góp bền bỉ cho nền văn hóa nghệ thuật nước nhà. Do tình trạng sức khỏe không cho phép, ông đã không thể tham dự buổi lễ, thay vào đó con gái ông – nhà báo Phạm Hồng Tuyến – đại diện gia đình nhận giải. Trong năm 2025, ca khúc “Như có Bác trong ngày đại thắng” tiếp tục được trình diễn rộng rãi tại các sân khấu lớn, đặc biệt trong những sự kiện kỷ niệm A50 và A80, trở thành biểu tượng âm nhạc gắn liền với niềm tự hào dân tộc.
Tại căn hộ tập thể trên phố Vạn Bảo (Hà Nội), nơi ông sinh sống hơn 30 năm qua, nhạc sĩ Phạm Tuyên vẫn duy trì thói quen đọc sách báo và theo dõi tin tức thời sự hàng ngày dù đôi chân đã yếu đi nhiều, mỗi lần di chuyển phải có người hỗ trợ. Con gái út chia sẻ rằng sức khỏe của cha mình hiện rất yếu, thị lực giảm sút và thỉnh thoảng ông bị lẫn lộn giữa quá khứ và hiện tại. Tuy nhiên, tinh thần của ông vẫn vững vàng và lời nói ngắn gọn thể hiện lòng biết ơn khi vẫn được khán giả nhớ đến sau bao năm cống hiến.

Nhạc sĩ Phạm Tuyên tại nhà tập thể phố Vạn Bảo
Sinh nhật lần thứ 96 của nhạc sĩ Phạm Tuyên vừa qua thu hút sự quan tâm của nhiều thế hệ nghệ sĩ và khán giả khi họ đến chúc mừng ông tại Hà Nội. Trước tình cảm chân thành ấy, ông đã xúc động rơi nước mắt nhiều lần. Cuộc sống giản dị tại nhà tập thể nhưng đầy đủ kỷ niệm đã gắn bó lâu dài với ông suốt hơn ba thập kỷ qua chính là nơi nuôi dưỡng tâm hồn nghệ thuật cùng sự bình yên bên cạnh những người thân yêu.
Chuyện tình trăm năm giữa nhạc sĩ Phạm Tuyên và bà Ánh Tuyết là một phần không thể tách rời trong cuộc đời ông. Hai người kết hôn và gắn bó lâu dài cho đến khi bà qua đời cách đây 17 năm sau một thời gian chống chọi bệnh tật. Trong những năm tháng cuối đời, bà Ánh Tuyết đã dành tâm huyết viết hồi ký “Chúng tôi đã sống như thế” để lưu giữ những ký ức quý báu về gia đình cũng như cuộc sống bên nhạc sĩ Phạm Tuyên. Ban đầu cuốn hồi ký chỉ phát hành nội bộ với số lượng hạn chế, nhưng đến năm 2017 nó chính thức ra mắt rộng rãi và gây chú ý lớn.
Cuốn hồi ký hé mở bức tranh sinh động về dòng họ Phạm Quỳnh từ những năm 30 thế kỷ trước cùng những câu chuyện đằng sau các ca khúc lừng danh như “Tiến lên đoàn viên”, “Chiếc đèn ông sao”, “Trường cháu là trường mầm non”, “Cô và mẹ”, “Chú voi con ở bản Đôn”, “Cánh én tuổi thơ”, “Chiếc gậy Trường Sơn” hay “Như có Bác trong ngày vui đại thắng”. Những chi tiết này đều được ghi chép cẩn trọng bởi bà Ánh Tuyết khiến không ít người ngỡ ngàng vì độ hiểu biết sâu sắc tưởng chỉ có nhạc sĩ mới biết rõ.

Bìa sách hồi ký của bà Ánh Tuyết – vợ nhạc sĩ Phạm Tuyên
Nhạc sĩ Phạm Tuyên từng bày tỏ rằng hồi ký của vợ chính là một công trình tuyệt vời chứa đựng cả tình yêu thương, trách nhiệm gia đình với văn phong hài hòa giữa khoa học và nghệ thuật, đồng thời thấm đẫm tình cảm chân thành kéo dài suốt cuộc đời. Cuốn sách cũng làm lay động trái tim độc giả bởi câu chuyện tình thủy chung sâu sắc giữa hai người – bà Ánh Tuyết từng tâm sự rằng nếu bà là điểm tựa cho chồng thì chính ông cũng là điểm tựa cho bà; họ luôn dựa vào nhau để cùng vượt qua mọi thử thách trong cuộc sống lẫn công việc sáng tạo.
Nhìn chung, dù tuổi tác đã cao và sức khỏe suy giảm đáng kể, nhạc sĩ ở nhà tập thể phố Vạn Bảo vẫn được công chúng trân trọng nhớ đến qua hàng trăm ca khúc cùng những giải thưởng danh giá. Câu chuyện mối tình bền chặt với người vợ quá cố cũng góp phần làm nổi bật hơn hình ảnh một nghệ sĩ sống hết mình vì nghệ thuật và giá trị gia đình thiêng liêng.