Crystal Palace
Các tập đoàn công nghệ lớn đang đầu tư hàng tỷ USD vào xây dựng trung tâm dữ liệu và hạ tầng hỗ trợ trí tuệ nhân tạo (AI), đồng thời chính phủ Mỹ cũng gia tăng các biện pháp nhằm giữ vững vị thế dẫn đầu về công nghệ này. Tuy nhiên, những chính sách thuế quan mới của Mỹ đã đặt ra nhiều câu hỏi về tác động của chúng đối với quá trình phát triển AI, khi mà chi phí nguyên vật liệu và linh kiện có thể bị đội lên đáng kể.
Chính quyền Mỹ dưới thời Tổng thống Donald Trump đã áp dụng mức thuế lên tới 100% đối với chip bán dẫn nhập khẩu, song lại miễn trừ cho các doanh nghiệp cam kết mở rộng sản xuất trong nước. Điều này nhằm khuyến khích đầu tư nội địa nhưng đồng thời khiến việc dự đoán chi phí vận hành và xây dựng trung tâm dữ liệu trở nên phức tạp. Ngoài ra, Bộ Thương mại Mỹ cũng vừa công bố tăng thuế nhập khẩu lên 50% đối với hơn 400 mặt hàng liên quan đến nhôm và thép, ảnh hưởng đến nhiều thiết bị công nghiệp thiết yếu phục vụ cho ngành công nghệ cao.
Tổng thống Donald Trump công bố thuế đối ứng với các quốc gia vào tháng 4/2025
Dù các loại thuế này được đánh giá sẽ làm tăng chi phí xây dựng trung tâm dữ liệu từ 5 đến 7%, các chuyên gia kinh tế và công nghệ vẫn cho rằng nguy cơ tụt hậu trong cuộc đua AI toàn cầu là mối lo ngại lớn hơn nhiều. Lãnh đạo lĩnh vực công nghệ tại một trong những hãng tư vấn danh tiếng nhận định rằng việc duy trì vị thế cạnh tranh trong lĩnh vực AI là yếu tố sống còn cho sự phát triển của nền kinh tế và an ninh quốc gia, do đó các tổn thất tài chính dù lớn cũng không thể làm chùn bước các ông lớn trong ngành.
Các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới như Meta, Microsoft và Alphabet đang đẩy mạnh đầu tư khổng lồ vào AI và hạ tầng điện toán đám mây. Meta chi hơn 17 tỷ USD trong quý II cho trung tâm dữ liệu nhằm phục vụ nhu cầu AI, qua đó báo cáo lợi nhuận trên mỗi cổ phiếu tăng gần 40%. Microsoft cũng không kém cạnh khi dành khoản ngân sách khoảng 24 tỷ USD cho hoạt động tương tự và có kế hoạch bơm thêm 30 tỷ USD nữa trong thời gian tới, đưa họ trở thành một trong những tập đoàn giá trị nhất thế giới. Alphabet thì nâng tổng mức đầu tư năm 2025 lên gần 85 tỷ USD, phục vụ dịch vụ đám mây mà nhiều công ty khởi nghiệp gen AI đang tin dùng.
Big Tech đang đầu tư mạnh mẽ vào AI
Sự đầu tư lớn vào hạ tầng AI được xem là then chốt khi Goldman Sachs dự báo nhu cầu tiêu thụ điện năng của các trung tâm dữ liệu toàn cầu sẽ tăng vọt lên tới 165% vào năm 2030 so với năm nay. Nhà phân tích tại một công ty chứng khoán hàng đầu nhận xét rằng cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư mới chỉ bắt đầu với vai trò đi đầu thuộc về các thương hiệu như Nvidia, Microsoft hay Amazon.
Mặc dù vậy, chính sách thuế linh hoạt của Mỹ tạo ra rất nhiều bất ổn cho doanh nghiệp trong việc hoạch định chi phí dài hạn. Một số nghiên cứu chỉ ra rằng những biến động về thuế quan có thể làm tăng chi phí xây dựng trung tâm dữ liệu, đồng thời làm giảm sức hấp dẫn của các khoản đầu tư dài hạn vốn cần nhiều năm để hoàn vốn hiệu quả. Các doanh nghiệp nhỏ và vừa vốn không có nguồn lực tài chính dồi dào có thể gặp khó khăn hơn khi phải đối mặt với áp lực tài chính gia tăng trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt.
Nhiều ông lớn sản xuất chip trong đó có Nvidia đã tuyên bố mở rộng hoạt động tại Mỹ
Những trung tâm dữ liệu thường mất từ một đến ba năm để xây dựng và sử dụng lâu dài trong vòng hai đến ba thập kỷ. Chính vì tính chất dài hạn của dự án nên sự không chắc chắn về chính sách thuế có thể ảnh hưởng tiêu cực đến quyết định cam kết đầu tư của các doanh nghiệp. Hiện chưa rõ mức độ tác động của thuế bán dẫn sẽ ra sao khi Tổng thống Trump cho biết những doanh nghiệp cam kết mở rộng sản xuất chip tại Mỹ sẽ được miễn trừ thuế nhập khẩu.
Điều này mang lại tín hiệu tích cực cho các hãng như Apple, Nvidia hay TSMC khi họ đều đã hoặc đang lên kế hoạch mở rộng quy mô hoạt động sản xuất tại thị trường nội địa. Ngoài ra, chính quyền cũng đang thực thi cơ chế cấp phép xuất khẩu chip AI sang Trung Quốc dưới điều kiện chia sẻ một phần doanh thu cho Nhà nước, phản ánh nỗ lực hài hòa giữa bảo vệ an ninh công nghệ và thúc đẩy hợp tác kinh tế.
