Cuộc thi “Build with Opus 4.6” do một tổ chức công nghệ hàng đầu tổ chức đã thu hút hơn 13.000 người đăng ký, trong đó chỉ 500 thí sinh được chọn vào vòng trong và có tới 277 sản phẩm hoàn chỉnh sau 6 ngày thi. Điều đáng chú ý không phải số lượng mà là thành phần tham dự – nhiều người trong số họ không hề là lập trình viên chuyên nghiệp. Họ đến từ các ngành nghề rất đa dạng như luật sư, bác sĩ tim mạch, nhạc sĩ, vận động viên đấu kiếm hay chuyên gia hạ tầng giao thông, tất cả đều cùng nhau tận dụng sức mạnh của AI để giải quyết các vấn đề thực tiễn trong lĩnh vực của mình mà không cần học lập trình truyền thống.
Quán quân cuộc thi là một luật sư tại bang California với ứng dụng CrossBeam, thiết kế để xử lý những khó khăn phổ biến khi xin giấy phép xây dựng nhà phụ. Đối chiếu luật pháp bang, quy định địa phương cùng bản thiết kế kỹ thuật thường khiến hồ sơ bị trả về nhiều lần, làm đội chi phí lên đáng kể theo từng vòng chỉnh sửa. CrossBeam cho phép người dùng tải lên thư phản hồi từ cơ quan quản lý cùng bản vẽ, sau đó bộ máy AI sẽ tự động phân tích và chỉ ra những điểm cần điều chỉnh dựa trên toàn bộ quy định liên quan. Điểm đặc biệt của dự án này là nó được tạo ra bởi người hiểu sâu sắc về luật pháp thay vì kỹ sư phần mềm.
Giải nhì thuộc về một nền tảng lập trình dành cho trẻ em, giúp các em dễ dàng tạo ra phần mềm bằng cách kéo thả mục tiêu và luật chơi; AI sẽ đảm nhiệm viết mã và đồng thời giải thích quá trình hoạt động phía sau. Giải ba thuộc về một bác sĩ tim mạch phát triển trợ lý AI hỗ trợ bệnh nhân hiểu chính xác chẩn đoán y khoa sau buổi khám, khắc phục tình trạng thông tin bị quên lãng ngay khi rời phòng khám – một vấn đề khá phổ biến trong thực tế.

Hackathon AI đa dạng ngành nghề
Ngoài ra còn có những dự án mang tính chuyên môn sâu như hệ thống phân tích video dashcam nhằm đánh giá chất lượng đường sá và tối ưu đầu tư hạ tầng giao thông tại các quốc gia đang phát triển, công cụ quản lý giải đấu đấu kiếm giúp phát hiện điểm số bất hợp lý, hay ứng dụng AI phối hợp chơi nhạc trực tiếp cùng nghệ sĩ thay vì chỉ tạo ra giai điệu tĩnh sẵn có. Tất cả đều tập trung vào nhóm khách hàng rất riêng biệt thay vì thị trường đại chúng rộng lớn.
Điểm chung nổi bật của các sản phẩm này chính là khả năng giải quyết bài toán chuyên ngành mà trước đây gần như không được đầu tư do quy mô người dùng hạn chế. Với sự bùng nổ của công nghệ AI giúp giảm đáng kể chi phí phát triển phần mềm, những thị trường ngách trở nên khả thi hơn bao giờ hết. Các thí sinh sử dụng chung bộ công cụ Claude Code cùng mô hình Opus 4.6 nhưng kết quả khác biệt đến từ mức độ am hiểu sâu sắc vấn đề chuyên môn của từng người: luật sư hiểu rõ quy trình cấp phép xây dựng, bác sĩ nắm bắt được tâm lý bệnh nhân khi tiếp nhận chẩn đoán còn chuyên gia hạ tầng thì biết cách đánh giá chất lượng đường xá hiệu quả.

Thí sinh làm quen phương pháp làm việc cùng AI
Nhiều thí sinh chia sẻ rằng thử thách lớn nhất không phải nằm ở việc viết mã mà là hướng dẫn hệ thống AI hiểu được cách họ suy nghĩ và xử lý bài toán chuyên ngành. Có người mất nguyên ngày đầu tiên chỉ để trao đổi với AI về phương pháp đọc hợp đồng hay quy trình y tế chứ không phải lập trình một dòng code nào. Khi hệ thống đưa ra kết quả ban đầu, nhiệm vụ của con người trở thành kiểm tra tính chính xác và đầy đủ của nội dung thay vì sửa lỗi cú pháp truyền thống.
Boris Cherny – trưởng dự án Claude Code – nhận định cuộc thi này thể hiện rõ xu hướng tương lai của phát triển phần mềm: công việc lập trình truyền thống dần được tự động hóa nhưng bài toán thật sự còn lại là biết xây dựng gì và nhận diện khi nào máy móc mắc sai sót. Thành quả 277 sản phẩm hoàn thiện trong chưa đầy một tuần cung cấp dữ liệu xác thực cho quan điểm này.

Mô hình phát triển phần mềm mới qua hackathon
Cuộc thi này như bước thử nghiệm cho mô hình phát triển phần mềm khác biệt hoàn toàn: thay vì kỹ sư công nghệ đứng giữa để viết code cho mọi lĩnh vực, chính những người trong ngành sẽ chủ động tạo ra công cụ riêng cho mình ngay tại nơi nhu cầu phát sinh. Phần mềm trở thành sản phẩm nội bộ linh hoạt thay vì đơn hàng đặt từ bên ngoài đội kỹ thuật truyền thống.
Trước kia rào cản lớn nhất để tạo ra ứng dụng là phải học lập trình nhưng giờ đây yếu tố then chốt chuyển sang khả năng thấu hiểu sâu sắc vấn đề chuyên môn. Đây cũng là lý do dù dùng chung công cụ và thời gian thi đấu tương đương, một luật sư có thể thiết kế phần mềm hỗ trợ chính quyền địa phương còn một bác sĩ tự phát triển trợ lý chăm sóc bệnh nhân hiệu quả.
Kết thúc cuộc thi, nhiều thí sinh vẫn giữ câu nói quen thuộc khi kết bạn nhau: “Tôi không phải là lập trình viên”. Và câu trả lời nhận lại thường là “Tôi cũng vậy”. Chỉ khác biệt lớn lao ở chỗ lần này mỗi người đều sở hữu ít nhất một sản phẩm AI hoạt động thực tế do chính mình tạo ra.